Portal:Heraldyka

Portal Heraldyka

Portal Heraldyka ma za zadanie ułatwienie zainteresowanym heraldyką dotarcie do poszukiwanych haseł i przejrzyste usystematyzowanie zagadnień z tej dziedziny. Heraldyka to nauka zajmująca się herbami, ich genezą, rozwojem historycznym i współczesnością, określa przynależność herbów, kodyfikuje opisy, wygląd i reguły ich tworzenia.

podstawowe pojęcia

• herb
• heraldyka
• blazonowanie
• herbarz
  
  

Systematyka herbów

• Herby rodowe
  • Herb szlachecki,
    • lista polskich herbów szlacheckich,galeria herbów
  • Herb mieszczański,
    • Gmerk
  • Herb chłopski
    • Merki
    • Znamiona bartne
• Herby terytorialne
  • Herb państwowy
  • Godło państwowe
    • Godła i herby państw świata
    • Godła i herby państw historycznych
    • Godła i herby regionów i terytoriów zależnych
    • Godła Federacji Rosyjskiej, godła republik ZSRR
  • Godła europejskich państw socjalistycznych
  • Herby województw
  • Kategoria:Herby gmin
  • Herby gmin
  • Herb miejski
    • Herby miast
• Herb korporacji
• Heraldyka kościelna
  • kościelne oznaki godności, herb papieski, kapelusz kardynalski, heraldyka kościelna, lista papieży, herb Piusa XI, herb Piusa XII, herb Jana XXIII, herb Pawła VI, herb Jana Pawła I , herb Jana Pawła II, herb Benedykta XVI

Główne elementy herbu

Tarcza

Pole

Trzymacze

Trzymacze

Zawołanie

Klejnot

Zawój lub korona

Labry

Hełm

Korona rangowa

Postument

Order

Figura

Godło

Dewiza

Elementy herbu

Schemat przedstawia elementy składające się na pełne przedstawienie herbu. Wiele herbów nie ma wszystkich występujących tu elementów, gdyż podstawowymi elementami herbu są tarcza, hełm i klejnot. Najbardziej skrótowym przedstawieniem herbu jest wizerunek samej tarczy. Niektóre herby mogą być wzbogacone o dodatkowe elementy, których brak na schemacie - dodatkowe oznaki godności i płaszcz heraldyczny.

Heraldyki narodowe

• heraldyka polska: lista herbów,herbowni,zawołanie, odmiana herbowa, herby miast, herby województw
• heraldyka brytyjska
  • heraldyka angielska: King of Arms,Hereditary Knights, angielska szlachta, arystokracja brytyjska
  • heraldyka szkocka: herb klanu, lista klanów szkockich, Lord Lyon King of Arms,Finlaggan Pursuivant, herb Szkocji, szkocka szlachta
• heraldyka francuska: francuska szlachta,heraldyka napoleońska, Oriflamme, fleur-de-lis
• heraldyka japońska: Klany japońskie
• heraldyka hiszpańska, hiszpańska szlachta
• litewska szlachta
• heraldyka niemiecka, niemiecka szlachta, Deutsche Wappenrolle
• heraldyka USA
• portugalska szlachta
• rosyjska szlachta
• ruska szlachta
• szwedzka szlachta
• węgierska szlachta
• włoska szlachta

Tytuły i oznaki godności

• korona rangowa - zbiór koron oznaczających różne tytuły szlacheckie w Europie
• oznaki godności - ogólne wprowadzenie do tematu oznak godności
• kościelne oznaki godności - system kościelnych oznak godności, głównie w kościele katolickim
• tytuły szlacheckie - zestawienie tytułów arystokratycznych i ich oznaczeń w różnych krajach.
• artykuły dotyczące poszczególnych tytułów:

armiger, arcyksiążę, baron, baronet, banneret, cesarz, diuk, duke, earl, Freiherr, gentry, Graf, hereditary knights, Herzog, hrabia, kawaler, kawaler złotej ostrogi, kniaź, komes, książę, książę krwi, książę krwi królewskiej, książę krwi imperatorskiej, laird, lord, markiz, mediatyzacja, palatyn, par, paź, primogenitura, rycerz, sir, suweren, szlachta, vidam, wicehrabia, wielki książę, wiceksiążę, wicekról, król

Artykuł miesiąca

Kur - (Kur Biały) - polski herb szlachecki.

W polu czerwonym kogut srebrny z uzbrojeniem oraz grzebieniem i podbródkiem złotymi...

Różne elementy herbów, oznaki godności i tytułów

corona muralis, corona navalis, dewiza herbowa, fleuron , figura zaszczytna, figura uszczerbiona, figury heraldyczne, godło, hełm heraldyczny, hełm turniejowy, kapelusz kardynalski, klejnot herbowy, Korona św.Stefana, kołnierz turniejowy, korona rangowa, kościelne oznaki godności, krzyż heraldyczny, labry, mobilia herbowe, order herbowy, oznaki godności, panoplia, postument heraldyczny· płaszcz heraldyczny, szrafowanie, tynktura, trzymacze heraldyczne, trójwzgórze, tarcza herbowa, tarcza sercowa, łękawica, świeckie oznaki godności, zawołanie

Grafika miesiąca

Herby fundatorów, Mayerów, w witrażu w kościele św. Maurycego w Ołomuńcu
Opis pierwszego z lewej herbu wg. J.B.Rietstapa Armoires General w jezyku francuskim: Parti: au 1, d'or, à un soc de charrue d'azur, posé en pal; au 2, d'azur, à une fleur-de-lis d'or.[1] (Tarcza dwudzielna w słup, w polu pierwszym zlotym błękitny lemiesz pługa w słup, w drugim, błękitnym złota lilia)

Blazonowanie

Sztuka opisywania herbów nazywana z francuska blazonowaniem sięga swymi początkami średniowiecza i zachowała specyficzny, archaiczny a zarazem bardzo precyzyjny język opisu.

• Poniższe artykuły mają bezpośredni związek z blazonowaniem, podają zasady podziału tarczy herbowej, podstawowe figury i godła, kolory czyli tynktury.
• Alternacja heraldyczna, blazonowanie, bordiura heraldyczna, cień figury, damaskinaż, figura zaszczytna, figura uszczerbiona, figury heraldyczne, fleur-de-lis, futra, godło, herb złożony, kołnierz turniejowy, krzyż heraldyczny, krzyż grecki, krzyż lotaryński, krzyż św.Andrzeja, łękawica, mobilia herbowe, order herbowy, szaszor, szrafowanie, tynktura, trójwzgórze, tarcza herbowa, tarcza sercowa, łękawica
• bestiariusz heraldyczny: bazyliszek, gryf, hipogryf, hippokamp, jednorożec, meluzyna, pegaz, pelikan, smok, syrena, wiwern

Pojęcia prawne

• adopcja herbowa - przyjęcie do swego herbu
• bastard - dziecka z nieprawego łoża
• heroldia - urząd kontrolujący używanie herbów
• indygenat - naturalizacja obcego szlachectwa
• legitymacja szlachectwa - weryfikacja szlachectwa w heroldii
• list herbowy - dyplom nadający herb
• nagana szlachectwa - staropolski proces o udowodnienie szlachectwa
• nobilitacja - nadanie szlachectwa
• rola herbowa - średniowieczny, urzędowy spis herbów
• scartabellat - niepełne szlachectwo
• szlachectwo osobiste‎ - szlachectwo niedziedziczne
• udostojnienie herbu - urzędowe wzbogacenie herbu
• uszczerbienie herbu - wprowadzenie zmian w herbie

Pokrewne tematy

• genealogia
• weksylologia
• sfragistyka
• Tamga
• Tugra
• Portal:Monarchia
• Sprawy herbowe na Commons

Przydatne linki

• wzory herbów europejskich (fr)
• opisy herbów z Armoires GeneralJ.B.Rietstapa (fr)
• herby z Deutsche Wappenrolle H.Ströhla (de)
• herby szlacheckie Rosji (ru)

Czy wiesz, że...

Oręż (uzbrojenie) - w heraldyce to zbiorcza nazwa elementów anatomicznych zwierząt herbowych używanych do walki, polowania oraz obrony?

Warsztat

potrzebne hasła Stanisław Dziadulewicz, ecuyer, heraldyka rosyjska, heraldyka japońska, Franciszek Kamocki, Bogdan Klec-Pilewski, Wojciech Kojałowicz, Szymon Konarski, Valvassor, Wiktor Wittyg, Zbigniew Leszczyc , parostwo, Emilian von Zernicki-Szeliga

do dopracowania blazonowanie, gentry, heraldyka kościelna, tytuły szlacheckie, vidam

szablony heraldyka - nawigacyjny, zalążek, godło państwowe, herb szlachecki, infoboks klan szkocki, infoboks szlachcic, elementy herbu

Heraldycy

Adam Amilkar Kosiński, Adam Boniecki, John Burke, Benedykt Chmielowski, Jan Karol Dachnowski, Jan Długosz, Paweł Dudziński, Olof Eriksson, Tadeusz Gajl, Adam Heymowski, Otto Hupp, Claude Jeanneret, Małgorzata Kaganiec, Szymon Kobyliński, Stefan Krzysztof Kuczyński, Ewaryst Andrzej Kuropatnicki, Jiří Louda, Kasper Niesiecki, Szymon Okolski, Juliusz Karol Ostrowski, Nikołaj Iwanowicz Pawliszczew, Dariusz Piwowarczyk, Bartosz Paprocki, Franciszek Piekosiński, Helena Polaczkówna, Artur Reiski, Johannes Baptista Rietstap, Leon Romanowski, Henryk Seroka. Johann Siebmacher, Conrad Marshall Swan, Józef Szymański, Seweryn Uruski, Andrzej Brzezina Winiarski, Wojciech Wielądko, Alfred Znamierowski

Medale herbowe

Medalowe artykuły z dziedziny heraldyki lub częściowo związane z heraldyką oraz herbowe grafiki odznaczone medalami.

Heraldyka szkocka, heraldyka napoleońska, Sulima (herb szlachecki), Wilk w kulturze, Kawalerowie Maltańscy, Herb Szydłowca

Inne portale tematyczne w polskiej Wikipedii

Czym są portale? • Lista portali • Wikiprojekty