Serbowie

Skocz do: nawigacji, szukaj
Ten artykuł dotyczy narodu południowosłowiańskiego. Zobacz też: Serbowie Połabscy.
Serbowie (Срби)
Liczebność ogółem około 13 milionów
Regiony zamieszkania Serbia, Chorwacja, Bośnia i Hercegowina, Czarnogóra, Słowenia, Macedonia, Węgry, USA, Niemcy, Austria, Australia, Kanada
Język język serbski
Religie prawosławie
Pokrewne grupy etniczne Czarnogórcy, Chorwaci, Słoweńcy, Bułgarzy, Bośniacy, Macedończycy

Serbowie (Срби) - naród południowosłowianski mieszkający głównie w Serbii, Chorwacji, Bośni, Słowenii, Macedonii, Czarnogórze i Stanach Zjednoczonych. Jest ich ogółem około 13 mln. Mówią w swoim języku narodowym serbskim. W większości są prawosławnymi (religia jest ważnym czynnikiem wyróżniającym narodowość serbską).

Serbowie dzielą się na grupy regionalne: Šumadinci, Ere, Vojvođani, Bačvani, Banaćani, Bokelji, Sremci, Semberci, Krajišnici, Hercegovci, Torlaci, Šopi i inni. Czarnogórcy aż do 1945 byli uważani za Serbów.

Serbołużyczanie lub Serbowie łużyccy przypuszczalnie mają wspólne pochodzenie z Serbami, ale obecnie nic poza wspólną narodowością słowiańską i poza nazwą ich nie łączy.

Język serbski zapisany w alfabecie łacińskim i cyrylicy

Spis treści

[edytuj] Historia

Wg źródeł bizantyjskich przodkowie Serbów osiedlili się na obszarze obecnej południowej Serbii, Kosowa, Dalmacji, Bośni i Czarnogóry pod koniec VI w. n.e., ulegając następnie wymieszaniu z miejscową (częściowo zromanizowaną) ludnością tubylczą.

Dopiero tysiąc lat później, na skutek powtarzających się napaści Imperium Ottomańskiego, Serbowie zasiedlili tereny północne: Wojwodinę, Slawonię i Węgry. Serbowie, zamieszkujący Austro-Węgry migrowali wewnątrz tego państwa oraz do carskiej Rosji. Do podobnej wewnętrznej migracji doszło w Jugosławii i dlatego Serbowie stanowią mniejszość etniczną we wszystkich byłych republikach tego państwa, np. 2 do 3 % ludności ich stolic (najwięcej, bo 26 % w Podgoricy). Wielu Serbów osiedliło się w ciągu XIX w. i XX w. w Europie Zachodniej i Ameryce Północnej (najwięcej Serbów poza byłą Jugosławią mieszka w Wiedniu, Chicago i Toronto).

Kultura Serbów ukształtowała się pod wpływem Bizancjum i cerkwi prawosławnej, jednak ich zachodni i północny obszar osiedlenia uległ znacznym wpływom katolicyzmu i kultury zachodnioeuropejskiej. W XIX w. nastąpił wzrost świadomości narodowej (początkowo w Wojwodinie, później w całej Serbii).

[edytuj] Sławni Serbowie

Matką ostatniego cesarza bizantyjskiego Konstantyna XI Paleologa była serbska księżniczka Jelena Dragaš.

Gavrilo Princip był Serbem bośniackim, który zabijając arcyksięcia Ferdynanda 28 czerwca 1914, przyczynił się do wybuchu I wojny światowej.

[edytuj] Mapy

Serbia: obszar zamieszkany przez Serbów (kolor żółty) w 1991.

Obszar zamieszkany przez Serbów w Czarnogórze w 2003.

Obszar zamieszkany przez Serbów (kolor czerwony) w Bośni i Hercegowinie w 1991.

Mapa etniczna Bośni i Hercegowiny z 2006. Serbowie- kolor niebieski, Chorwaci- czerwony, Bośniacy- zielony.

Źródło: „http://pl.wikipedia.org/wiki/Serbowie”